မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်သည် ရှေးအစဉ်အလာမပျက် ထိန်းသိမ်းလာခဲ့သော

အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှု၏ ပြယုဂ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။သို့သော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင်

အနုပညာဆိုသည့် ခေါင်းစဉ်အောက်၌ ကိုယ်ကျင့် တရားနှင့် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို

ထိပါးစော်ကားသည့် လုပ်ရပ်များမှာ “ဟာသ”အသွင်ဖြင့် နေရာယူလာ

သည်မှာစိုးရိမ်စရာဖြစ်လာသည်။

အထူးသဖြင့် မကြာသေးမီက ဖြစ်ပွားခဲ့သော မင်းသားအောင်ဇ္ဘူ၏ ဇာတ်ပွဲတွင်

လူရွှင်တော်များ၏ ပြုမူ ဆောင်ရွက်လိုက်သည့် ဖြစ်ရပ်များသည် မြန်မာ့အနုပညာလောက၏ ကျင့်ဝတ်ပျက်ယွင်းမှုနှင့် လူထု၏ဆင်ခြင်တုံတရားကိုပြင်းထန်စွာမေးခွန်းထုတ်စရာဖြစ်စေခဲ့သည်။

မင်းသားအောင်ဇ္ဘူပွဲ ဖြစ်ရပ်များကို ပြန်ကြည့်လျှင် နှစ်ဆန်းပိုင်းက ကလေးငယ်တစ်ဦးအား

ပရိသတ် ရှေ့တွင် ဘောင်းဘီချွတ်ကာ အင်္ဂါစပ်ပြခိုင်းသည့် ကိစ္စမှာ အဆိုးရွားဆုံး ဖြစ်သည်။

၎င်းသည် ရိုးရှင်းသော ဟာသတစ်ခုမဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံတကာတွင် ပြင်းထန်သော ရာဇဝတ်မှု အဖြစ်

သတ်မှတ်ခံရသည့် ကလေး သူငယ် အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုပင် ဖြစ်သည်။

ထိုကဲ့သို့သော လုပ်ရပ်မျိုးကို နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုကို ကိုယ်စားပြုသည့် ဇာတ်

အက ကသူ များက စံနမူနာပြ လုပ်ဆောင်နေခြင်းမှာ အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုကိုပါ

အဆင့်အတန်းနိမ့် ကျ စေသည့် လုပ်ရပ်ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လုပ်ရပ်မျိုးကို နိုင်ငံတကာ

အနုပညာလောက၏ စံနှုန်းများနှင့် ယှဉ်ကြည့်လျှင်ကွာခြားချက်မှာမိုးနှင့်မြေပမာရှိနေသည်။

ကုလသမဂ္ဂ ကလေးသူငယ်အခွင့်အရေးများဆိုင်ရာ သဘောတူစာချုပ် (UNCRC) အရ

ကလေးငယ်များ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေခြင်းနှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလွဲသုံးစားမှု ပုံစံမျိုးစုံမှ

ကာကွယ်ရန် နိုင်ငံတိုင်းတွင် တာဝန်ရှိသည်။

အနီးဆုံး ဥပမာဖြစ်သော တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် အနုပညာရှင်တစ်ဦးသည် ကလေးငယ်

သို့မဟုတ် လူနည်းစုများအပေါ် မသင့်လျော်သော အပြုအမူ ပြုလုပ်မိပါက ဥပဒေအရ

အရေးယူခံရရုံသာမက လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျူးလွန်သူစာရင်း ထဲသို့ ထည့်သွင်းခြင်း

ခံရမည်ဖြစ်ပြီး အနုပညာလောကမှ ထာဝရ စွန့်ခွာသွားရလေ့ရှိသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ၂၀၁၈

ခုနှစ်က ကိုရီးယားမင်းသား Lee Seo-won သည် အမျိုးသမီး အနုပညာရှင်တစ်ဦးအပေါ်

လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှောင့်ယှက်မှုကြောင့် သူ၏ အောင်မြင်နေသော အနုပညာ ခရီးလမ်းမှာ

ချက်ချင်းဆိုသလို ရပ်တန့်သွားခဲ့ရသည်။

သို့သော် မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်လောကတွင်မူ အဆိုပါ လုပ်ရပ်များကိုပင် အနုပညာဟု

အမည်တပ်ကာ စံနမူနာပျက်လုပ်ဆောင်နေကြသည်မှာဝမ်းနည်းဖွယ်ကောင်းလှသည်။

မသန်စွမ်းသူများကို လှောင်ပြောင်သည့် ပျက်လုံးများမှာလည်း နိုင်ငံတကာတွင် “Ableism”

ဟုခေါ်သည့် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသည်။

ထိုသို့ကျင့်ဝတ်ပျက်ယွင်းမှုများ တရစပ် ဖြစ်ပေါ်နေရခြင်း၏ အခြေခံအကြောင်းရင်းမှာ

အမှားအမှန်ကို မခွဲခြားနိုင်သည့် ပရိသတ်များ၏ ဆင်ခြင် တုံတရား

အားနည်းမှုကြောင့်လားဟုပင် ယူဆမိသည်။

မိမိတို့ အားပေးသည့် အနုပညာရှင်က မည်မျှပင် ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက် ပြုမူပါစေငါ့ “အိုင်ဒေါ

လုပ်သမျှ အမှန်” ဟု ယူဆနေကြသည့် အမာခံပရိသတ်များ၏ တုံ့ပြန်မှုမှာ

ကြောက်စရာကောင်းလှသည်။

သဘင်အစည်းအရုံးက ကျင့်ဝတ်အရ အရေးယူမှုကိုပင်

မနာလို၍ လုပ်သည်ဟု ဆိုရှယ်မီဒီယာများတွင် ပုံဖော်ကာ အဖွဲ့အစည်း ဥက္ကဋ္ဌကို

အလုပ်ထွက်ရသည်အထိ ဝိုင်းဝန်းတိုက်ခိုက်ခြင်းမှာ လူ့အဖွဲ့ အစည်းအတွင်း

အနုပညာသည်များကို မည်ကဲ့သို့ ပုံဖော်နေသနည်း ဟု မေးခွန်းထုတ်ဖွယ်ရာ ရှိသည်။

မည်သည့်အချိန်မှ စတင်ကာ ယခုလို လှောင်ပြောင်မှု အစဉ်အလာ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်

မသိသော်လည်း ကျွန်ုပ် သိတက်စ အရွယ် စတင် ကြည့်ရှုခဲ့သည့် ၂၀၀၀ ခုနှစ် နောက်ပိုင်း

ဗီဒီယိုခေတ်တစ်လျှောက်လုံးတွင် ပိန်သူ၊ ဝသူ၊ မသန်စွမ်းသူနှင့် LGBTQ+ များကို

နှိမ်ချလှောင်ပြောင်ကာ ဟာသလုပ်ခဲ့သည့် အလေ့အထ၏

အကျိုးဆက်ပင်ဖြစ်သည်ဟုထင်မြင်မိသည်။

ထိုစဉ်ကပင် မိန်းမစိတ်ဝင်နေသည့် အမျိုးသားတစ်ဦးကို မိန်းမနှင့် အိပ်လိုက်လျှင် ယောင်္ကျား

ပြန်ဖြစ်သွားမည် ဆိုသည့် သိပ္ပံနည်းကျ မကျ စဉ်းစားခြင်းမရှိ သည့်အပြင် လူ့ဂုဏ်သိက္ခာကို

နှိမ်ချ သည့် ဇာတ်ညွှန်းများ၊ ခန္ဓာကိုယ် ဝဖြိုး သည့် အမျိုးသမီးကို အမျိုးသားများ၏

ကြောက်ရွံထိန့်လန့် ပုံစံ မှုများဖြင့် ပုံဖော်ရိုက်ကူး သည့် ဇာတ်လမ်းများ၊ မသန်စွမ်းအော်တစ်ဇင်

ဇာတ်ရုပ်များ ဖြင့် လှောင်ပြောင် သည့်အသွင်ရိုက်ကူးထားသည့် ဇာတ်လမ်း

အများအပြားဖြင့်လူထုကိုအသိဉာဏ်အဆိပ်ခတ်ခဲ့ကြသည်။

နိုင်ငံတကာတွင်မူ လူထုသည် ထိုသို့သော အနုပညာရှင်ကို “Cancel Culture” ဖြင့်

လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းမှ ဖယ်ကြဉ်ခြင်းဖြင့် ဆုံးမလေ့ရှိသည်။

ဥပမာ နာမည်ကျော် ဟောလိဝုဒ်

လူရွှင်တော် Kevin Hart သည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းများစွာက LGBTQ+ များအပေါ် ရိုင်းစိုင်းစွာ

ရေးသားခဲ့သည့် Tweets များကြောင့် အော်စကာဆုပေးပွဲ အစီအစဉ်တင်ဆက်သူအဖြစ်မှ

နုတ်ထွက် ပေးခဲ့ရသည့်အပြင် လူထု၏ ပြင်းထန်သော ဝေဖန်မှုကို ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။

နိုင်ငံတကာတွင် အနုပညာ ရှင်ဆိုသည်မှာ အများပြည်သူ၏ စံနမူနာ ဖြစ်ရမည်ဟု

ခံယူထားကြသဖြင့် ကျင့်ဝတ် ဖောက်ဖျက်မှု အပေါ်တစ်လက်မမျှအလျှော့ပေးလေ့မရှိပေ။

မြန်မာနိုင်ငံတွင်မူ ကျူးလွန်သူက ပြန်လည် အနိုင်ကျင့် သည့် အခြေအနေသို့ ဆိုက်ရောက်နေပြီး

ပရိသတ်ကိုယ်တိုင်ကလည်း ထိုအနိုင်ကျင့်မှုကို အားပေးအားမြှောက် ပြုနေကြသည်။ ဤသို့

ဆင်ခြင်တုံ တရား ကင်းမဲ့စွာ အားပေးခြင်းသည် အနုပညာရှင်ကို ပို၍ စိတ်ကြီးဝင်စေပြီး

နောက်ထပ် သား ကောင်များ ပိုမိုပေါ်ထွက်လာရန်လမ်းခင်းပေးသကဲ့သို့ဖြစ်နေသည်။

သာ၍ စိုးရိမ်စရာကောင်းသည်မှာ လက်ရှိ အာဏာသိမ်းအစိုးရ၏ မမှန်ကန်သော ပံ့ပိုးမှုများပင်

ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံ၏ ၃ ပုံ ၁ ပုံမှာ စစ်မီးတောက်လောင်နေပြီး စစ်ရဲ့ နောက်ဆက်တွဲ

အခြေအနေများကြောင့် ပြည်သူများ အတိဒုက္ခရောက်နေချိန်တွင် မြို့ကြီးများ၌ ဇာတ်ပွဲများကို

ဒလောဟော ကျင်းပခွင့် ပေးခြင်းဖြစ်သည်။အာဏာသိမ်းအစိုးရ၏ နေရာအနှံ့ ပွဲမိန့်များ

ပေးခြင်းသည် တိုင်းပြည် အေးချမ်းနေပြီဟု ထင်ယောင်ထင်မှားဖြစ်အောင်ပြုလုပ်ခြင်းသာဖြစ်သည်။

ယခုအခြေအနေကို ရှေးရောမခေတ်က “Bread and Circuses” လူထုကို အစာကျွေးပြီး

ဖျော်ဖြေရေးဖြင့် အာရုံလွှဲသည့် နည်းဗျူဟာဆိုကြသည်။ ဤနည်းဗျူဟာသည် လူထုကို

တကယ့်ပြဿနာများဖြစ်သည့် စီးပွားရေးပျက်ကပ်၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး ပျက်ပြားမှုနှင့်

စစ်ရာဇဝတ်မှုများကို မေ့လျော့နေစေရန် ရည်ရွယ်သည်။

ဆိုရှယ်မီဒီယာပေါ်တွင် ဗုံးပေါက်ကွဲသေဆုံးသည့် သတင်းများထက် အနုပညာရှင်တစ်ဦး၏

အရှုပ်တော် ပုံသတင်းက ပို၍ လူကြည့်များနေခြင်းမှာ လူထု၏ စိတ်ဓာတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကို

အာဏာပိုင် များကစနစ် တကျအဆိပ်ခတ်ထားသည့်ပြယုဂ်တစ်ခုဖြစ်သည်။

အနုပညာရှင်များအနေဖြင့်လည်း မိမိတို့သည် အာဏာပိုင်များ၏ အာရုံလွှဲကိရိယာ အဖြစ်

အသုံးချခံ နေရသည်ကို ကျင့်ဝတ်ပျက်ယွင်းမှုများဖြင့် ဂုဏ်ယူဝံ့ကြွားစွာ လုပ်ဆောင် နေကြ

သည်မှာ ရင်နာစရာပင်။

နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ပြိုကွဲမှုကို အနုပညာဖြင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်နိုင်ရမည့်အစား

ယခုအခါတွင်မူ အနုပညာသည်ပင် လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ ကိုယ်ကျင့်တရားကို ဖျက်ဆီးနေသည့်

လက်နက်တစ်ခု ဖြစ်နေသည်။

အနုပညာရှင်တစ်ဦး၏ အမှားကို အနုပညာဖြင့် ဖုံးကွယ်၍ မရသကဲ့သို့ တိုင်းပြည်၏

ပူဆွေးမှုများ ကိုလည်း ဟာသပျက်လုံးများဖြင့်ချေဖျက်၍မရနိုင်ပါ။

ကျွန်ုပ်တို့သည် လှောင်အိမ်ထဲတွင် အစာကျွေးပြီး ဖျော်ဖြေခံနေ ရသည့်

သတ္တဝါများကဲ့သို့ သာ……ရှိနေလေတော့သည်..

အထွီးဘုံ ၊ လေးဝတီFM